Расследаванне аварый і здарэнняў пры перавозцы небяспечных грузаў

У адпаведнасці з Законам Рэспублікі Беларусь ад 6 чэрвеня 2001 г. № 32-З «Аб перавозцы небяспечных грузаў» (далей – Закон):

аварыя – падзея, якая адбылася з небяспечным грузам пры яго перавозцы (выбух, узгаранне, уцечка, прасыпанне) і пацягнула прычыненне шкоды жыццю або здароўю фізічнай асобы (фізічных асоб) альбо прычыненне шкоды маёмасці або навакольнаму асяроддзю;

інцыдэнт – падзея, якая адбылася з небяспечным грузам пры яго перавозцы (выбух, узгаранне, уцечка, прасыпанне), якая не пацягнула прычыненне шкоды жыццю або здароўю фізічнай асобы (фізічных асоб) альбо прычыненне шкоды маёмасці або навакольнаму асяроддзю.

Тэхнічнае расследаванне прычын аварый і інцыдэнтаў, якія адбыліся пры перавозцы небяспечных грузаў, вызначана Інструкцыяй аб парадку тэхнічнага расследавання прычын аварый і інцыдэнтаў, якія адбыліся пры перавозцы небяспечных грузаў, зацверджанай пастановай Міністэрства па надзвычайных сітуацыях Рэспублікі Беларусь ад 16 снежня 2013 г. № 67.

Дадзеная Інструкцыя вызначае парадак тэхнічнага расследавання прычын аварый і інцыдэнтаў, якія адбыліся пры ажыццяўленні арганізацыйных і тэхналагічных аперацый па перамяшчэнні небяспечных грузаў з выкарыстаннем транспартных сродкаў ад месца іх адпраўлення да месца прызначэння, якія выконваюцца на дагаворнай аснове або іншых законных падставах, уключаючы пагрузку (наліў), выгрузку (зліў), прыпынкі, стаянкі і любы час знаходжання небяспечных грузаў у транспартных сродках, цыстэрнах і кантэйнерах, які патрабуецца ў адпаведнасці з умовамі перавозкі, а таксама прамежкавае часовае складанне небяспечных грузаў з мэтай змены віду транспарту альбо транспартнага сродку (перагрузка, перавалка) (далей – перавозка небяспечных грузаў).

У выпадку аварыі або інцыдэнту, якія адбыліся пры перавозцы небяспечных грузаў, суб'ект перавозкі небяспечных грузаў прымае меры па захаванні складзенай абстаноўкі на месцы аварыі (інцыдэнту), за выключэннем выпадкаў, калі неабходна правядзенне работ па ліквідацыі наступстваў аварыі (інцыдэнту) з мэтай захавання жыцця і здароўя людзей і аховы навакольнага асяроддзя. У выпадку немагчымасці захавання абстаноўкі на месцы аварыі (інцыдэнту) складзеная абстаноўка рэгіструецца шляхам фота – і відэазапісу.

Суб'екты перавозкі небяспечных грузаў у адпаведнасці з арт. 20, 22 Закона абавязаны своечасова інфармаваць аб аварыях і здарэннях дзяржаўныя органы, якія ажыццяўляюць дзяржаўны нагляд у галіне бяспекі перавозкі небяспечных грузаў, а таксама мясцовыя выканаўчыя і распарадчыя органы, на тэрыторыі якіх адбыліся аварыі і здарэнні, і аказваць садзейнічанне дзяржаўным органам у расследаванні прычын аварый і здарэнняў.

Тэхнічнае расследаванне прычын аварыі, якая адбылася пры перавозцы небяспечных грузаў (далей – тэхнічнае расследаванне прычын аварыі), праводзіцца спецыяльнай камісіяй па тэхнічным расследаванні прычын аварый (далей – спецыяльная камісія), якую ўзначальвае прадстаўнік Дэпартамента па наглядзе за бяспечным вядзеннем работ у прамысловасці Міністэрства па надзвычайных сітуацыях Рэспублікі Беларусь.

Склад спецыяльнай камісіі фарміруецца ў адпаведнасці з патрабаваннямі, устаноўленымі ч. 9 арт. 28 Закона.

У выпадку калі аварыя адбылася пры перавозцы небяспечных грузаў транспартнымі сродкамі, якія належаць Міністэрству абароны, Міністэрству ўнутраных спраў, Камітэту дзяржаўнай бяспекі, Дзяржаўнаму пагранічнаму камітэту, іншым войскам і воінскім фарміраванням Рэспублікі Беларусь, тэхнічнае расследаванне прычын аварыі праводзіцца спецыяльнай камісіяй, якую ўзначальвае прадстаўнік адпаведнага органа.

Пры правядзенні тэхнічнага расследавання прычын аварыі спецыяльнай камісіяй:

запытваюцца тлумачэнні работнікаў суб'ектаў перавозкі небяспечных грузаў, датычных да аварыі;

праводзіцца абследаванне тэхнічнага стану аб'ектаў перавозкі небяспечных грузаў на месцы аварыі і ўстанаўліваецца адпаведнасць тэхніка-эксплуатацыйных характарыстык і тэхнічнага стану аб'ектаў перавозкі патрабаванням, устаноўленым правіламі па забеспячэнні бяспекі перавозкі небяспечных грузаў;

устанаўліваюцца ўмовы надвор'я, навігацыйная абстаноўка ў момант аварыі;

устанаўліваюцца абставіны, прычыны і наступствы аварыі, памер прычыненай шкоды, асобы, якія дапусцілі парушэнні абавязковых для выканання патрабаванняў тэхнічных нарматыўных прававых актаў;

вызначаюцца меры па лакалізацыі і ліквідацыі наступстваў аварый.

Па выніках правядзення тэхнічнага расследавання прычын аварыі спецыяльная камісія ў тэрмін не пазней за 15 рабочых дзён з даты яе стварэння складае ў адпаведнасці з ч. 11 арт. 28 Закона акт тэхнічнага расследавання прычын аварыі.

Тэхнічнае расследаванне прычын інцыдэнту, які адбыўся пры перавозцы небяспечных грузаў (далей – тэхнічнае расследаванне прычын інцыдэнту), праводзіцца камісіяй па тэхнічным расследаванні прычын інцыдэнту (далей – камісія) спажыўца транспартных работ і паслуг па перавозцы небяспечных грузаў – у выпадку інцыдэнту, які адбыўся на яго тэрыторыі, або вытворцы транспартных работ і паслуг па перавозцы небяспечных грузаў – у выпадку інцыдэнту, які адбыўся пры перавозцы па дарогах (шляхах) агульнага карыстання. Склад камісіі фарміруецца ў адпаведнасці з патрабаваннямі, устаноўленымі ч. 5 арт. 28 Закона.

У выпадку, калі інцыдэнт адбыўся пры перавозцы небяспечных грузаў транспартнымі сродкамі, якія належаць Міністэрству абароны, Міністэрству ўнутраных спраў, Камітэту дзяржаўнай бяспекі, Дзяржаўнаму пагранічнаму камітэту, іншым войскам і воінскім фарміраванням Рэспублікі Беларусь, тэхнічнае расследаванне праводзіцца камісіяй, якую ўзначальвае прадстаўнік адпаведнага органа.

Па выніках правядзення тэхнічнага расследавання прычын інцыдэнту камісія ў тэрмін не пазней за 15 рабочых дзён з даты яе стварэння складае акт тэхнічнага расследавання прычын інцыдэнту.

У акце тэхнічнага расследавання прычын інцыдэнту, які афармляецца камісіяй па выніках праведзенага тэхнічнага расследавання прычын інцыдэнту, указваюцца:

  прычыны і абставіны інцыдэнту;

  памер прычыненай шкоды;

  дапушчаныя парушэнні патрабаванняў заканадаўства ў галіне перавозкі небяспечных грузаў, у тым ліку абавязковых для выканання патрабаванняў тэхнічных нарматыўных прававых актаў;

суб'екты перавозкі небяспечных грузаў, па віне якіх адбыўся інцыдэнт;

работнiкi суб'ектаў перавозкі небяспечных грузаў, ваеннаслужачыя Узброеных Сіл Рэспублікі Беларусь, транспартных войскаў, органаў дзяржаўнай бяспекі, органаў пагранічнай службы, іншых войскаў і воінскіх фарміраванняў, звязаныя з перавозкай небяспечных грузаў, якія дапусцілі парушэнні патрабаванняў заканадаўства ў галіне перавозкі небяспечных грузаў, у тым ліку абавязковых для выканання патрабаванняў тэхнічных нарматыўных прававых актаў, меры па лакалізацыі і ліквідацыі наступстваў інцыдэнту;

мероприятия, якія павінны быць праведзены па выніках тэхнічнага расследавання прычын інцыдэнту;

прапановы па папярэджанні інцыдэнтаў;

іншыя звесткі аб інцыдэнце па рашэнні камісіі.

Тэрмін складання акта тэхнічнага расследавання прычын аварыі (інцыдэнту) можа быць прадоўжаны ў выпадку прыцягнення экспертных арганізацый і спецыялістаў навукова-даследчых і праектна-канструктарскіх арганізацый, а таксама пры наяўнасці іншых уважлівых прычын.

Акт тэхнічнага расследавання прычын аварыі (інцыдэнту) складаецца ў колькасці не менш за два экзэмпляры. У выпадку неабходнасці

дадатковая колькасць экзэмпляраў акта тэхнічнага расследавання прычын аварыі (інцыдэнту) рассылаецца зацікаўленым арганізацыям. Акт тэхнічнага расследавання прычын аварый (інцыдэнту) падпісваецца ўсімі членамі спецыяльнай камісіі (камісіі). Член спецыяльнай камісіі (камісіі), які адмовіўся ад падпісання акта тэхнічнага расследавання прычын аварыі, мае права выкласці ў пісьмовай форме асабістае меркаванне з аргументаваным абгрунтаваннем адмовы і прыкласці яго да акта.

Улік аварый і інцыдэнтаў, якія адбыліся пры перавозцы небяспечных грузаў, ажыццяўляецца ў адпаведнасці з арт. 30 Закона.