Сусветны дзень донара крыві 2023 г. здавайце кроў, здавайце плазму, дорыце людзям жыццё і рабіце гэта часцей

14 чэрвеня 2023 г. ва ўсім свеце ў чарговы раз будзе адзначацца Сусветны дзень донара крыві. Афіцыйна абвешчаны Сусветнай Асамблеяй аховы здароўя штогадовым мерапрыемствам у 2005 годзе, гэты дзень дае асаблівую магчымасць аддаць належнае добраахвотным донарам крыві ва ўсім свеце, падзякаваць ім за тое, што яны дораць людзям сваю кроў, і прыцягнуць увагу ўсяго свету да аднаго з найважнейшых напрамкаў дзейнасці па забеспячэнні ўсеагульнага доступу да бяспечнай крыві.

Кожная здача крыві – гэта каштоўны дар, які ратуе жыццё, а неаднаразовае донарства – ключ да забеспячэння дастатковых запасаў бяспечнай крыві.

У многіх краінах службы крыві сутыкаюцца з задачай забеспячэння бяспечнай крыві высокай якасці ў дастатковым аб'ёме. Ад адсутнасці доступу да бяспечнай крыві і прадуктаў крыві, асабліва ў краінах з нізкім і сярэднім узроўнем даходу, пакутуюць усе пацыенты, у тым ліку тыя, хто мае патрэбу ў рэгулярным пераліванні. Адной са стратэгій САЗ з'яўляецца аказанне дапамогі краінам з нізкім і сярэднім узроўнем даходу ў паляпшэнні даступнасці і якасці чалавечай плазмы, уключаючы аптымізацыю выкарыстання плазмы, атрыманай з цэльнай донарскай крыві, і пашырэнне доступу пацыентаў да жыццёва важных метадаў лячэння з выкарыстаннем бялкоў плазмы.

ГАЛОЎНАЯ ТЭМА КАМПАНІІ Ў ГЭТЫМ ГОДЗЕ

У 2023 г. кампанія з нагоды Сусветнага дня донара крыві праходзіць пад дэвізам «Здавайце кроў, здавайце плазму, дорыце людзям жыццё і рабіце гэта часцей».

У цэнтры ўвагі – пацыенты, якія маюць патрэбу ў пераліванні крыві на працягу ўсяго жыцця, і роля, якую можа адыграць кожны чалавек, зрабіўшы каштоўны падарунак у выглядзе крыві або плазмы. Акрамя таго, падкрэсліваецца важнасць рэгулярнай здачы крыві або плазмы для стварэння стабільных і бяспечных запасаў крыві і прадуктаў крыві, даступных заўсёды і ўсім ва ўсім свеце, каб усе пацыенты, якія маюць патрэбу, маглі атрымліваць своечасовае лячэнне.

КАМПАНІЯ ПРАСЛЕДУЕ НАСТУПНЫЯ МЭТЫ:

– адзначыць і падзякаваць людзей, якія здаюць кроў, і стымуляваць больш людзей да таго, каб станавіцца донарамі крыві;

– стымуляваць здаровых людзей да таго, каб рэгулярна здаваць кроў, настолькі часта, наколькі гэта бяспечна і магчыма, каб дапамагчы палепшыць якасць жыцця пацыентаў, залежных ад пералівання крыві, і ўнесці свой уклад у стварэнне запасаў бяспечнай крыві ва ўсіх краінах свету;

– падкрэсліць велізарнае значэнне добраахвотнага бязмезднага рэгулярнага донарства крыві і плазмы для забеспячэння ўсеагульнага доступу да бяспечных прадуктаў крыві ва ўсіх краінах; і

– мабілізаваць урады і партнёраў па развіцці на аказанне падтрымкі нацыянальным праграмам пералівання крыві, іх умацаванне і фінансаванне на нацыянальным, рэгіянальным і глабальным узроўнях.

Мерапрыемствы, закліканыя папулярызаваць тэму Сусветнага дня донара крыві сёлета, могуць уключаць цырымоніі ўшанавання донараў, кампаніі ў сацыяльных сетках, спецыяльныя трансляцыі ў сродках масавай інфармацыі, публікацыі ў сацыяльных сетках з удзелам донараў крыві, сустрэчы і семінары, музычныя і іншыя культурныя мерапрыемствы ў знак падзякі донарам. Краінам рэкамендуецца распаўсюджваць у розных сродках масавай інфармацыі гісторыі людзей, у прыватнасці пацыентаў, залежных ад пералівання крыві, чые жыцці былі выратаваны дзякуючы донарству крыві або плазмы, у якасці аднаго са спосабаў стымулявання донарства.

ТРАДЫЦЫІ СВЯТА Ў РЭСПУБЛІЦЫ БЕЛАРУСЬ

У Рэспубліцы Беларусь адзначаць Сусветны дзень донара крыві ўжо стала традыцыяй.

Па ўсёй краіне праводзяцца акцыі, прымеркаваныя да гэтай знамянальнай падзеі. У ходзе шматлікіх мерапрыемстваў ушаноўваюць, дзякуюць і віншуюць усіх донараў. Праводзяць масавыя акцыі, у тым ліку па бязмезднай здачы крыві.

Ва ўрачыстай абстаноўцы нагрудным знакам адрознівання Міністэрства аховы здароўя «Ганаровы донар Рэспублікі Беларусь» узнагароджваюць донараў, якім праведзена не менш за 20 донацый крыві, не менш за 40 донацый кампанентаў крыві, якія адмовіліся ад пакрыцця расходаў, звязаных з выкананнем імі донарскай функцыі, а таксама донары, якім праведзена не менш за 40 донацый крыві, не менш за 80 донацый кампанентаў крыві, якія атрымалі пакрыццё расходаў, звязаных з выкананнем імі донарскай функцыі.

Асаблівую ўвагу надаюць папулярызацыі і павышэнню ведаў насельніцтва ў галіне донарства крыві, фарміраванню станоўчага іміджу донара ў грамадстве, прыцягненню тых, хто яшчэ ні разу не вырашаўся здаць кроў, і ўмацаванню іх гатоўнасці здаваць кроў на пастаяннай аснове.

ДОНАР – САМЫ ЗДАРОЎЫ ЧАЛАВЕК

Здаючы кроў, людзі робяць не толькі добрую справу, але і дапамагаюць сабе. Тыя, хто аддае «частку сябе», старэюць пазней, бо стымуляцыя працы арганічных сістэм станоўча адбіваецца на знешнасці.

Для арганізма здача крыві – своеасаблівая трэніроўка, падрыхтоўка да стрэсавых сітуацый. Пры траўмах рознага характару або аперацыях мабілізацыя абарончых сіл адбудзецца імгненна, і рэгенерацыя паскорыцца.

У Сярэднія вякі кровапусканнем лячылі гіпертанію, папярэджвалі развіццё інсульту і інфаркту. У той час гэта быў адзіны тэрапеўтычны метад. Цяпер можна лічыць донарства крыві прафілактыкай сардэчна-сасудзістых захворванняў.

Рэгулярнае донарства спрыяе абнаўленню крыві і стымулюе абарончыя сілы арганізма, а значыць, паляпшаюцца многія паказчыкі жыццядзейнасці арганізма.

Дзякуючы донарству актывізуецца сістэма крыватвору, павышаецца імунітэт. У кровеносное русл выдзяляюцца новыя крывяныя клеткі з абноўленымі форменнымі элементамі. Зніжаецца нагрузка на селязёнку. У гэтым органе, у чырвонай пульпе, праходзіць перапрацоўка мёртвых эрытрацытаў пасля заканчэння іх жыццёвага цыклу.

Карысць донарства не абмяжоўваецца станоўчым уплывам на тканіны і органы чалавека. Паляпшаюцца таксама паказчыкі псіхічнага і эмацыйнага здароўя, бо, ратуючы чалавечыя жыцці, донары адчуваюць маральнае задавальненне. Усведамленне таго, што зроблена добрая справа, стымулюе выпрацоўку «гармонаў шчасця» – серотоніну, норадрэналіну, дофаміну. Настрой паляпшаецца, зніжаецца верагоднасць развіцця дэпрэсіі.

Акрамя таго, донары сістэматычна атрымліваюць важную інфармацыю пра стан свайго здароўя. Звычайныя людзі рэдка наведваюць лекараў і праходзяць абследаванні час ад часу. Але калі рабіць гэта з пэўнай перыядычнасцю, то шансы пазбегнуць сур'ёзных праблем са здароўем значна павялічваюцца.

ЯК СТАТЬ ДОНАРАМ КРЫВІ

14 кастрычніка 2022 года была прынята новая рэдакцыя Закона Рэспублікі Беларусь «Аб донарстве крыві і яе кампанентаў», згодна з якой да выканання донарскай функцыі дапускаюцца грамадзяне Рэспублікі Беларусь, а таксама замежныя грамадзяне і асобы без грамадзянства, якія пастаянна пражываюць у Рэспубліцы Беларусь, ва ўзросце ад 18 да 65 гадоў, якія валодаюць поўнай дзеяздольнасцю, якія не маюць захворванняў, станаў і форм рызыкоўных паводзін, якія ўваходзяць у пералік захворванняў, станаў і форм рызыкоўных паводзін, пры якіх данацыя проціпаказана (часова, пастаянна), і (або) медыцынскіх проціпаказанняў, якія ўваходзяць у пералік медыцынскіх проціпаказанняў для прымянення ў дачыненні да донара дапаможных медыцынскіх тэхналогій.

Калі вы гатовыя здаць кроў, то наступныя Вашы крокі такія:

1. Зверніцеся ў працоўныя дні ў арганізацыю службы крыві.

У Віцебскай вобласці яны знаходзяцца ў гарадах Віцебск, Наваполацк, Орша, Полацк, Браслаў і Глыбокае:

Дзяржаўная ўстанова аховы здароўя «Віцебскі абласны цэнтр трансфузіялогіі», г. Віцебск, пр-т Фрунзе, 71/2, тэлефон
8-0212-48-03-80;
Філіял № 1 г. Наваполацк дзяржаўнай установы аховы здароўя «Віцебскі абласны цэнтр трансфузіялогіі»: г. Наваполацк, вул. Маладзёжная, 2, корп. 9, тэлефон: 8-0214-50-62-60;
Філіял № 2 г. Орша дзяржаўнай установы аховы здароўя «Віцебскі абласны цэнтр трансфузіялогіі»: г. Орша, вул. Аршанска-Набярэжная, 1, тэлефон рэгістратуры: 8-0216-51-60-73;
Філіял № 3 г. Полацк дзяржаўнай установы аховы здароўя «Віцебскі абласны цэнтр трансфузіялогіі»: г. Полацк, вул. Ніжне-Пакроўская, д. 41, тэлефон 8-0214-46-33-41;
Установа аховы здароўя «Браслаўская цэнтральная раённая бальніца» аддзяленне трансфузіялогіі: г. Браслаў, вул. Савецкая, 138, тэлефон: 8-02153-6-28-56;
Установа аховы здароўя «Глыбоцкая цэнтральная раённая бальніца» аддзяленне трансфузіялогіі, г. Глыбокае, вул. Савецкая, 240-А, тэлефон 8-02156-5-42-65.

2. Пройдзіце кансультатыўны прыём у урача-трансфузіёлага, па выніках якога ён выдасць Вам рэкамендацыі;

3. Запішыцеся на датацыю (здачу крыві) пры асабістым звароце або па тэлефоне.

Урач-метадыст (загадчык)

ГУЗ «Віцебскі абласны цэнтр трансфузіялогіі»

А.В.Пліщ