29 кастрычніка 2024 года – Сусветны дзень барацьбы з псарыязам
Псарыяз, або лускаваты лішай — гэта хранічнае запаленчае захворванне скуры, якое суправаджаецца з'яўленнем запаленчых высыпанняў і лушчэннем. Псарыяз з'яўляецца адным з самых распаўсюджаных захворванняў скуры, і каля 4% насельніцтва зямнога шара пакутуюць гэтым захворваннем.
Першыя прыкметы псарыязу могуць з'явіцца ў перыяд ад 4 месяцаў і да глыбокай старасці, але найбольш часта псарыязам хварэюць людзі ва ўзросце ад 21 да 42 гадоў. Устаноўлена, што чым раней пачалося захворванне, тым цяжэй яно працякае, з больш частымі рэцыдывамі.
ПРЫЧЫНЫ УЗНІКНЕННЯ ПСАРЫЯЗУ:
Меркаванні большасці навукоўцаў сыходзяцца на тым, што на ўзнікненне хваробы ўплывае генетычны фактар, гэта значыць магчымасць перадавацца па спадчыне. Назіранні паказалі, што калі псарыязам хворыя абодва бацькі, то рызыка развіцця хваробы ў дзіцяці дасягае 70%. Калі хвароба назіраецца толькі ў аднаго з бацькоў, то доля рызыкі для дзіцяці змяншаецца да 25%.
Таксама ёсць і іншыя прычыны ўзнікнення псарыязу:
неўралагічныя і эндакрынныя засмучэнні;
траўмы скуры і сонечныя апёкі;
парушэнне абмену рэчываў;
імунныя парушэнні;
стрэсы.
Уплыў псарыязу на якасць жыцця
У большасці выпадкаў псарыяз мае толькі касметычныя праявы. Па дадзеных СААЗ, у 60% хворых паражаецца менш за 3% скуры. Пазногцевую і себарэйную форму практычна немагчыма схаваць. Сверб (калі ён ёсць) выклікае бессань, зніжае канцэнтрацыю ўвагі.
Чым больш плошча высыпанняў, тым мацней чалавек канцэнтруецца на тым, як выглядае, з-за чаго ўзнікаюць праблемы з самаацэнкай. Гэта рана ці позна прыводзіць да псіхічных расстройстваў.
У 10% выпадкаў псарыятычнае паражэнне пранікае пад скуру і закранае суставы. Адбываецца іх дэфармацыя, пагаршаецца рухомасць. У асобных выпадках хвароба прыводзіць да страты працаздольнасці.
Псарыяз жыцця не пагражае, аднак яго цячэнне павышае рызыку развіцця сардэчна-сасудзістых паталогій (гіпертаніі, ІБС, інсульту) і цукровага дыябету.
Ці заразны псарыяз – актуальнае пытанне для тых, хто раней не сутыкаўся з ім. Не, можна не хвалявацца. Хвароба не перадаецца пры кантакце ніякім чынам. Актыўнае адслойванне бляшак адбываецца з-за паталагічнага дзялення клетак. У норме ў здаровага чалавека цыкл паспявання складае каля месяца. Псарыяз паскарае працэс да некалькіх дзён.
Да фактараў рызыкі адносяцца: спадчыннасць і такія прычыны, як алкаголь, курэнне, атлусценне, частыя стрэсы, прыём некаторых лекаў (напрыклад, супрацьзапаленчы індаметацын, літый, прэпараты для лячэння гіпертаніі (прапранолал, хінідын)), траўмы скуры ў выглядзе парэзаў, драпін, розных укусаў насякомымі, нацёртасцяў ад нязручнага адзення.
Прафілактыка псарыяза
Прафілактыка псарыяза зводзіцца да выканання простых правіл:
- не нервавацца і захоўваць спакой;
- дыета;
3. выключэнне шкодных звычак;
4. павышаная ўвага да догляду за скурай;
5. выключэнне ніжняй бялізны і адзення з сінтэтыкі.
Прытрымлівайцеся здаровага ладу жыцця і сістэматычна ўмацоўвайце свой імунітэт.
ГУ «Расонскі РЦГЗ», кастрычнік 2024 г.