14 чэрвеня 2025 года – Сусветны дзень донара крыві!

Сусветны дзень донара крыві — міжнародны дзень, заснаваны ў маі 2005 года, у ходзе 58-й сесіі Сусветнай асамблеі аховы здароўя, у Жэневе і штогод праводзіцца 14 чэрвеня.

Ініцыятарамі правядзення 14 чэрвеня Сусветнага дня донара выступілі чатыры міжнародныя арганізацыі, якія заклікаюць да добраахвотнай і бясплатнай здачы крыві — СААЗ, Міжнародная федэрацыя Чырвонага Крыжа і Чырвонага Паўмесяца, Міжнародная Федэрацыя Арганізацый Донараў Крыві і Міжнароднае таварыства па пераліванні крыві.

Слоган кампаніі 2025 года «Здайце кроў, дайце надзею: разам мы ратуем жыцці», падкрэслівае важнасць донарства крыві для ратавання жыццяў, а таксама супрацоўніцтва і салідарнасці ў гэтай справе.

У гэты дзень, шчырая падзяка тым людзям, якія здаюць сваю кроў, яе кампаненты, неабходныя для ратавання чалавечых жыццяў. У гэты дзень ставіцца мэта прыцягнуць увагу да неабходнасці ўдзелу ў рэгулярным добраахвотным донарстве.

Вылучаюць некалькі катэгорый людзей, якім патрэбна донарская кроў:

1.Ёсць людзі, якія маюць патрэбу ў прэпаратах крыві па чарзе на працягу жыцця. Гэта, у першую чаргу, пацыенты з гемафіліяй. Калі фактараў згортвання дастаткова, і пацыент з дзяцінства атрымлівае адэкватную падтрымліваючую тэрапію, то ён нічым не адрозніваецца ад звычайнага чалавека і вядзе жыццё звычайнага чалавека. А без фактараў згортвання крыві жыццё такіх хворых проста немагчыма.

2.У донарскай крыві маюць патрэбу пацыенты з анкалагічнымі захворваннямі. Сучаснае лячэнне злаякасных пухлін прадугледжвае знішчэнне пухлінных клетак. Разам з пухліннымі клеткамі на нейкі час спыняецца і нармальнае крыватворэнне. Менавіта ў гэты перыяд пацыенту неабходна падтрымліваючая тэрапія кампанентамі донарскай крыві, у прыватнасці, трамбацытамі, якім замены няма, і ў бліжэйшы час нават тэарэтычна не прадбачыцца.

3.Донарская кроў патрэбна хворым з хірургічнай паталогіяй. Гэта людзі, якія маюць патрэбу ў пратэзаванні суставаў, гэта кардыяхірургічныя пацыенты. Хірургічныя аперацыі звязаны з траўмай сасудаў, тканін, з неабходнасцю аднаўлення страчаных кампанентаў крыві.

4.Пераліванні крыві нярэдка патрабуюцца жанчынам падчас родаў. Заўсёды пэўнай колькасці жанчын у родах пагражае кровастрата, якую таксама неабходна пісьменна кампенсаваць з тым, каб захаваць жыццё маці і дзіцяці.

Здача крыві прыносіць карысць не толькі людзям, якія ў ёй маюць патрэбу, але і самому донару. Навукова даказана, што ў выніку вымання крыві ў арганізме чалавека адбываюцца актывізацыя сістэмы крыватворэння і стымуляцыя імунітэту, змяншаецца нагрузка на некаторыя органы і г.д. Данорства, у тым ліку і бязвыплатнае, – гэта свайго роду візітная картка здароўя не толькі самога донара, але грамадства ў цэлым, паказчык высокага ўзроўню свядомасці і гуманізму.

Донарам крыві могуць быць грамадзяне Рэспублікі Беларусь, а таксама замежныя грамадзяне і асобы без грамадзянства, якія пастаянна пражываюць у Рэспубліцы Беларусь, ва ўзросце ад 18 да 65 гадоў, якія валодаюць поўнай дзеяздольнасцю, не пакутуюць захворваннямі і не знаходзяцца ў станах, пры якіх здача крыві, яе кампанентаў супрацьпаказана.

Пры падрыхтоўцы да здачы крыві і яе кампанентаў неабходна выконваць наступныя простыя правілы:

1.Всці здаровы лад жыцця, выконваць правілы асабістай і грамадскай гігіены.

2. Пазбягаць выпадковых палавых сувязяў, якія могуць пацягнуць за сабой захворванне віруснымі інфекцыямі, якія перадаюцца палавым шляхам (вірусны гепатыт В, вірусны гепатыт С, іншыя вірусныя гепатыты з парентеральным механізмам перадачы, сіфіліс, ВІЧ (СНІД)).

3. Пазбягаць такіх касметычных маніпуляцый як тату, пірсінг, імпланты, шрамаванне, сплит мовы і інш. або ўстрымацца ад выканання донарскай функцыі на 6 месяцаў ад даты правядзення апошняй маніпуляцыі.

4. Не прыходзіць на данацыю пры наяўнасці прыкмет недамагання (насмарк, кашаль, галаўны боль, боль у горле, павышэнне або паніжэнне артэрыяльнага ціску), наяўнасці вострых і (або) абвастрэння хранічных захворванняў, падчас прыёму лекавых сродкаў (у т.л. з прафілактычнай мэтай), а таксама ў стане ператамлення (пасля празмерных фізічных нагрузак, працы ў начны час сутак і інш.).

5. Не планаваць данацыю непасрэдна перад экзаменамі, спаборніцтвамі, падчас інтэнсіўнага перыяду працы, перад працай у гарачых цэхах і ў начны час сутак.

6. Напярэдадні і ў дзень данацыі выключыць з рацыёну харчавання тлустую, смажаную, вострую, вэнджаную ежу, малочныя прадукты, яйкі, масла, бананы, цытрусавыя, арэхі.

7. Раніцай у дзень данацыі «лёгка» паснедаць (салодкі чай, варэнне, хлеб, сухары, сушкі, адвараныя крупы, макароны на вадзе без масла, рыба, прыгатаваная на пару, сокі, марсы, кампоты, мінеральная вада, гародніна, садавіна (за выключэннем цытрусавых і бананаў)). «На галодны страўнік» праходзіць працэдуру данацыі не рэкамендуецца.

8. За 10 дзён да данацыі ўстрымацца ад прыёму антыбіётыкаў, за 5 дзён – саліцылатаў і аналгетыкаў, за двое сутак – ад ужывання алкагольных, слабаалкагольных напояў і піва, за два гадзіны – ад курэння.

9. Донорам крыві і яе кампанентаў катэгарычна забараняецца ўжыванне наркатычных сродкаў, псіхатропных рэчываў, іх аналагаў, таксічных або іншых адурманьваючых рэчываў.

Не заставайцеся абыякавымі! Памятайце, добраахвотнае і бязвыплатнае дараванне крыві іншым — шчыры гуманны учынак!

ГУ «Расонскі РЦГЭ», май 2025 г.