7 красавіка 2023 года – Сусветны дзень здароўя

Сёмага красавіка 2023 г., у Сусветны дзень здароўя, Сусветная арганізацыя аховы здароўя адзначыць сваё 75-годдзе.

СААЗ была заснавана па калектыўнай ініцыятыве краін свету ў 1948 г. для ўмацавання здароўя людзей, падтрымання бяспекі ў свеце і служэння інтарэсам уразлівых груп насельніцтва, з тым, каб кожны чалавек, дзе б ён ні знаходзіўся, меў магчымасць дасягнуць найвышэйшага ўзроўню здароўя і дабрабыту.

Забеспячэнне Усеагульнага ахопу паслугамі аховы здароўя – адна з задач, пастаўленых краінамі свету пры прыняцці ў 2015 г. Мэт у галіне ўстойлівага развіцця (МУР) на перыяд да 2030 г. На нарадзе высокага ўзроўню Генеральнай Асамблеі Арганізацыі Аб'яднаных Нацый у 2019 г. краіны пацвердзілі, што здароўе – гэта неабходная ўмова і адначасова канчатковы вынік і паказчык дзейнасці, якая тычыцца сацыяльнага, эканамічнага і экалагічнага кампанентаў устойлівага развіцця.

Здароўе для ўсіх (Health for all) – напрамак палітыкі СААЗ па дасягненні ўсімі людзьмі свету такога ўзроўню здароўя, які дазволіў бы ім весці актыўнае вытворчае, сацыяльнае і асабістае жыццё.

Права на здароўе з'яўляецца адным з асноўных правоў чалавека. Кожны чалавек павінен мець магчымасць у любы час і ў любым месцы атрымліваць неабходную яму медыцынскую дапамогу.

Па інфармацыі СААЗ трыццаць працэнтаў жыхароў планеты не маюць доступу да асноўных паслуг аховы здароўя. Амаль два мільярды чалавек сутыкаюцца з катастрафічна высокімі і разбуральнымі выдаткамі на медыцынскую дапамогу ў выніку сур'ёзнага няроўнасці, ад якога ў першую чаргу пакутуюць самыя ўразлівыя групы насельніцтва.

Каб здароўе для ўсіх стала рэальнасцю, СААЗ заклікае дзяржавы паклапаціцца аб тым, каб кожны чалавек і кожная група насельніцтва, клапоцячыся пра сваё здароўе і здароўе сваіх блізкіх, маглі атрымліваць высакаякасную медыцынскую дапамогу; каб кваліфікаваныя работнікі аховы здароўя аказвалі эфектыўную дапамогу людзям з улікам іх патрэб і інтарэсаў; а органы ўлады мэтанакіравана вылучалі рэсурсы на забеспячэнне ўсеагульнага ахопу паслугамі аховы здароўя.

Па наяўных дадзеных, сістэмы аховы здароўя, якія абапіраюцца на першасную медыка-санітарную дапамогу, здольныя забяспечыць максімальную даступнасць паслуг па ахове здароўя і дабрабыту пры мінімальных затратах.

Для дасягнення ўсеагульнага ахопу паслугамі аховы здароўя і забеспячэння гатоўнасці да надзвычайных сітуацый патрабуюцца надзейна функцыянуючыя сістэмы аховы здароўя.

У інтарэсах аховы здароўя СААЗ рэкамендуе павышаць падаткі на тытунь, алкаголь, прадукцыю з дабаўленнем цукру і выкапнёвыя віды паліва. Такія падаткі забяспечваюць паступленне гэтак неабходных даходаў у дзяржаўны бюджэт.

Стварэнне стымулаў і магчымасцей, якія заахвочваюць асоб, сем'і і групы насельніцтва актыўна ўдзельнічаць у жыцці грамадства і самастойна клапаціцца пра сваё здароўе. Удзел павінен быць свядомым і ініцыятыўным, а прымаемыя рашэнні і дасягаемыя вынікі ў галіне аховы здароўя – адпавядаць патрэбам і інтарэсам чалавека.

У адпаведнасці з Законам Рэспублікі Беларусь «Аб ахове здароўя» асноўнымі прынцыпамі дзяржаўнай палітыкі Рэспублікі Беларусь у галіне аховы здароўя з'яўляюцца:

стварэнне ўмоў для захавання, умацавання і аднаўлення здароўя насельніцтва;

забеспячэнне даступнасці медыцынскага абслугоўвання, у тым ліку лекавага забеспячэння;

прыярытэтнасць мер прафілактычнай накіраванасці;

прыярытэтнасць развіцця першаснай медыцынскай дапамогі;

прыярытэтнасць медыцынскага абслугоўвання, у тым ліку лекавага забеспячэння, непаўналетніх, жанчын падчас цяжарнасці, родаў і ў пасляродавы перыяд, інвалідаў і ветэранаў у адпаведнасці з заканадаўствам;

забеспячэнне санітарна-эпідэміялагічнага дабрабыту насельніцтва і яго будучых пакаленняў;

фарміраванне адказнага стаўлення насельніцтва да захавання, умацавання і аднаўлення ўласнага здароўя і здароўя навакольных;

адказнасць дзяржаўных органаў, арганізацый за стан здароўя насельніцтва;

адказнасць наймальнікаў за стан здароўя работнікаў.

Грамадзяне Рэспублікі Беларусь маюць права на даступнае медыцынскае абслугоўванне, якое забяспечваецца:

прадастаўленнем бясплатнай медыцынскай дапамогі на падставе дзяржаўных мінімальных сацыяльных стандартаў у галіне аховы здароўя ў дзяржаўных установах аховы здароўя;

прадастаўленнем медыцынскай дапамогі ў дзяржаўных арганізацыях аховы здароўя, недзяржаўных арганізацыях аховы здароўя і ў індывідуальных прадпрымальнікаў, якія ажыццяўляюць ва ўстаноўленым заканадаўствам парадку медыцынскую дзейнасць, за кошт уласных сродкаў, сродкаў юрыдычных асоб і іншых крыніц, не забароненых заканадаўствам;

даступнасцю лекавых сродкаў;

ажыццяўленнем мер па санітарна-эпідэміялагічным дабрабыце насельніцтва;

правядзеннем медыцынскіх экспертыз.

Арганізацыі аховы здароўя ў межах сваёй кампетэнцыі праводзяць медыцынскую прафілактыку шляхам правядзення медыцынскіх аглядаў, дыспансерызацыі насельніцтва, мерапрыемстваў па раннім умяшанні, фарміраванні здаровага ладу жыцця, забеспячэнні санітарна-эпідэміялагічнага дабрабыце насельніцтва, у тым ліку па правядзенні прафілактычных прышчэпак, іншых мерапрыемстваў па медыцынскай прафілактыцы ў адпаведнасці з гэтым Законам і іншымі актамі заканадаўства.

Пры падрыхтоўцы і правядзенні Сусветнага дня здароўя асноўнай тэмай праводзімых мерапрыемстваў павінна стаць фарміраванне матывацыі сярод усіх сацыяльных груп насельніцтва прыхільнасці да захавання і ўмацавання здароўя, адмовы ад шкодных звычак, вядзення здаровага ладу жыцця.

Пры правядзенні мерапрыемстваў павінны быць выкарыстаны масавыя, групавыя і індывідуальныя формы працы; ініцыяванне ўдзелу ўсіх зацікаўленых структур у правядзенні мерапрыемстваў у рамках Сусветнага дня здароўя.

Аддзел грамадскага здароўя

УА «Віцебскі абласны цэнтр

гігіены, эпідэміялогіі і грамадскага здароўя»

Пры падрыхтоўцы інфармацыйнага матэрыялу

выкарыстаны матэрыялы СААЗ